Oscail do mheon don Ghaeilge i mbliana….

‘Bliain nua, tús nua’- Is dóigh go bhfuil na focail seo, nó focail cosúil le seo, á chloisteáil ag   an-chuid dúinn le tamaill anuas. Tá mí Eanáir faoi lánseol anois agus leis an mí seo, dar ndóigh, tagann rúin na hAthbhliana.

Creidim gur rud iontach iad rúin na hAthbhliana. Tugann siad inspioráid dúinn tús a chur leis an mbliain nua ar bhealach dearfach agus dóchasach. Le haghaidh an-chuid daoine, is cúis dóchas é, go bhfuil an seans acu anois rudaí a athrú ina saol, go háirithe múna raibh an bhliain seo caite chomh maith sin.

Ní haon ábhar iontais é go léiríonn suirbhé a rinne irishopinions.com le déanaí gurb é rún na hAthbhliana is fearr leis na hÉireannaigh ná a bheith níos aclaí i 2015.

Ach, má tá tú ag iarraidh triail a bhaint as rud éigin beagánín difriúla i mbliana, tá réimse leathan roghanna agat. Is é ceann de na roghanna seo ná scileanna nua a fhoghlaim, nó, fiú teanga nua a fhoghlaim. Le Seachtain na Gaeilge beagnach anseo agus le cuimhneachán 1916 ag teacht aníos chomh maith, is deis iontach is ea é chun beagánín Gaeilge a fhoghlaim agus na ‘cúpla focail’ sin a chur i gcleachtadh don bhliain nua.

Má fhreastal tú ar scoil in Éirinn, tá Gaeilge de shaghas éigin agat, fiú muna bhfuil ach cuid do na focail is simplí agus is bunúsacha. Ní chaithfidh ach an muinín agus an t-inspreagadh a bheith agat le dul i ngleic leis an teanga.

“An bealach amháin teanga ar bith a fhoghlaim ná é a labhairt chomh minic agus is féidir leat. Is cuma cén leibhéal Gaeilge atá agat, ná déan dearmad nach bhfuil ach beirt ag teastáil chun cleachtadh a dhéanamh,” a deir Seán Ó Ceallaigh, bainisteoir scéimeanna náisiúnta Gael-Linn.

Tugann coláistí ar fud na tíre an-chuid deiseanna duit é seo a dhéanamh agus do theanga dúchais a fhoghlaim arís.

Déanann a lán coláistí ranganna Gaeilge le haghaidh na baill foirne na hinstitiúide agus na mic léinn. Muna bhfuil sé i gceist agat ach na ‘cúpla focail’ a fhoghlaim a chabhróidh leat comhrá bunúsach a dhéanamh le duine éigin eile trí Ghaeilge nó má tá sé i gceist agat staidéar a dhéanamh ar an nGaeilge ag leibhéal níos airde, déanann na leibhéil éagsúla cinnte gur féidir le duine ar bith páirt a glacadh sna ranganna.

Cuireann DIT ranganna ar fáil, atá saor in aisce. Tugann na ranganna seo seans duit an Ghaeilge a fhoghlaim i dtimpeallacht spreagúil, taitneamhach, gan an iomarca brú. Bíonn na ranganna ar siúl i gcoláistí éagsúla de chuid DIT ó mhí Feabhra agus beidh siad ar siúl ar feadh ocht seachtaine.

Tá ranganna Gaeilge ar fáil i gColáiste na Tríonóide chomh maith do chuile duine sa choláiste agus ní chaithfidh tú rud ar bith a íoc astu. Sna ranganna seo, cuirtear an chuid is mó den bhéim ar an nGaeilge labhartha. Bíonn rang amháin ar siúl in aghaidh na seachtaine, le haghaidh ocht seachtaine ar an iomlán. Is féidir leat d’ainm a chur chun cinn do na ranganna seo ar shuíomh idirlín an choláiste.

Bíonn ranganna ar siúl ag UCD chomh maith. Cosnaíonn siad deich euro. Ina theannta sin, má tá fonn ort taitneamh a bhaint as an teanga, ná déanaigí dearmad faoi Chumann Gaelach UCD. Tá Cumann Gealach an-ghníomhach ag UCD, le beagnach 2,000 ball acu le trí bhliain anuas. Tá ról lárnach ag na cumainn gaelach i saol an choláiste.  Bíonn siad i gcónaí iontach gnóthach ag eagrú an-chuid imeachtaí éagsúla le linn na bliana. Níl an caighdeán Gaeilge atá agatsa ábharthacht ar chor ar bith, le himeachtaí ar nós ‘My First Gaeilge’ eagraithe ag Cumann Gaelach UCD.

“Tá an Cumann Gaelach mar chlann, ina bhfuil cainteoirí dúchais, cainteoirí scoile, cainteoirí láidir agus cainteoirí lag, agus, fiú amháin, daoine a bhfuil suim acu sa teanga agus sa chultúr atá timpeall orainn, tógtha le chéile’, a deir Jack Ó Tuathail, Cathaoirleach Cumann Gaelach DIT.

Ó ‘speed-dating’ agus oícheanta ‘take me out’ as Gaeilge go dtí ranganna yoga chun cabhair a thabhairt duit do scíth a ligint i rith na bliana, déanann an réimse leathan imeachtaí cinnte go bhfuil an deis ag chuile duine a gcuid Gaeilge a úsáid agus taitneamh a bhaint as an teanga.

“Bíonn imeachtaí traidisiúnta ar siúl againn chomh maith leis na himeachtaí níos nua-aimseartha, rud a chiallaíonn go bhfuil sé i gcónaí an-ghnóthach anseo sa Chumann Gaelach UCD,” a deir reachtaire cumann gaelach UCD, Dónal Ó Catháin.

Muna dtugann sé sin spreagadh duit páirt a glacadh i do Chumann Gaelach, ná déanaigí dearmad ar an turas go dtí Oireachtais na Samhna a bhíonn ag an gcuid is mó de na Cumainn Gaelach ag freastal air, cosúil le Cumann Gaelach DIT. Ócáid móréileamh is ea é le haghaidh mic léinn timpeall na tíre. “Is é Oireachtais na Samhna, féile shóisialta agus chultúrtha, an t-imeacht is mó le haghaidh mic léinn in Éirinn faoi láthair,” dar le Ó Tuathail, ó Chumann Gaelach DIT.

Mar sin, níl aon leithscéal agaibh anois, a chairde, an ‘cúpla focail’ a fhoghlaim i mbliana. Is cuma cén sórt caighdeán Gaeilge atá agat - labhair an méid atá agatsa agus labhair í go minic. Ach thar aon rud eile - labhair í le bród is le grá.

Photo: DIT.ie